Dlaczego w okresie ciąży nie można pić alkoholu?

Dlaczego w okresie ciąży nie można pić alkoholu? Dlaczego nawet niewielka ilość wypitego przez kobietę w ciąży alkoholu może okazać się tragiczny w skutkach? Dlaczego niektórzy (w tym także specjaliści) są odmiennego zdania, czasami wręcz zachęcając słowami: lampka wina nie wyrządzi krzywdy dziecku? Jeśli takie zalecenie przyszła mama słyszy od położnika (sic!) i z żadną inną opinią, kampanią społeczną, czy nawet wpisem na blogu do tej pory się nie zetknęła, najpewniej poczęstowana w towarzystwie ową lampką wina wypije ją i w sumie, nie ma się jej co dziwić. Wino – pomimo swoich mniej i bardziej zbadanych właściwości zdrowotnych – zawiera etanol, a więc jego spożycie przez kobietę w ciąży może negatywnie wpłynąć na rozwój płodu.

 

Dlaczego w okresie ciąży nie można pić alkoholu?

Alkohol etylowy jest silnym teratogenem. Podobnie do nikotyny, narkotyków i licznych innych toksyn uszkadza komórkę zarodka/płodu poprzez mechanizm genetyczny i epigenetyczny. Alkohol etylowy i aldehyd octowy zaburzają cykl komórkowy, wzrost, różnicowanie i wędrówkę komórek w zarodku poprzez bezpośrednie uszkodzenie DNA, syntezę aminokwasów i białek. Alkoholowe uszkodzenia dotyczą także metabolizmu węglowodanów (przede wszystkim glukozy), tłuszczów, kwasu foliowego, cynku i innych mikroelementów.

Skutki narażenia na teratogen zależą od wielu czynników, w tym także od czasu ciąży określanym mianem krytycznego okresu embriogenezy.

Rozpatrując kwestię picia alkoholu w trakcie ciąży okresami szczególnej wrażliwości są:

  1. czas przed poczęciem (przedkoncepcyjny)
  2. okres przedimplantacyjny,
  3. stadium rozwojowe – gastrulacja,
  4. organogeneza.

Układ nerwowy jest najbardziej wrażliwy na działanie alkoholu aż do zamknięcia otworu nerwowego przedniego i tylnego, czyli odpowiednio jest to 26. i 28. dzień ciąży, ale niebezpieczeństwo uszkodzenia przez alkohol występuje przez cały okres prenatalnej neurogenezy, gliogenezy i synaptogenezy.

W każdym z trymestrów pod wpływem alkoholu powstają odmienne zaburzenia zależne od etapu rozwoju dziecka.

  • W I trymestrze ciąży alkohol zaburza powstawanie i migrację komórek, co może spowodować samoistne poronienie, dysfunkcje ośrodkowego układu nerwowego, bądź powstanie wad rozwojowych (wady serca, uszkodzenia wątroby, deformacje twarzoczaszki).
  • W II trymestrze pogłębiają się charakterystyczne zmiany dysmorficzne i uszkodzenia ośrodkowego układu nerwowego. Spożywanie przez kobietę w ciąży nawet niewielkich dawek alkoholu zwiększa ryzyko poronienia. Toksyczny wpływ alkoholu etylowego na komórki trofoblastu prowadzi do ich obumierania i w efekcie przyczynia się do uszkodzenia łożyska.
  • W III trymestrze nasileniu ulegają powstałe już zmiany OUN. Najbardziej wrażliwym na działanie alkoholu jest hipokamp. Istnieje ryzyko przedwczesnego porodu czy zaburzeń w prawidłowym rozwoju mózgu, zmysłu wzroku i słuchu. Łożysko nie chroni dziecka przed alkoholem wypitym przez matkę, którego stężenie we krwi dzieci jest takie samo jak we krwi matki już pół godziny po spożyciu alkoholu. 

Konsumpcja alkoholu w ciąży trzydziestokrotnie zwiększa ryzyko wystąpienia Zespołu Downa. Opisano kilka przypadków trisomii 21 chromosomu u dzieci z FAS. Ryzyko urodzenia dziecka z Zespołem Downa i FAS zwiększa się w rodzinach, u których alkoholizm dotyczy kobiet w I oraz II stopniu pokrewieństwa (babki alkoholiczki, matki alkoholiczki) (FASD).

Nie określono dawki alkoholu, która byłaby bezpieczna dla płodu. Każda ilość niesie ryzyko wystąpienia zaburzeń w rozwoju dziecka.

Najgroźniejsze dla płodu jest maksymalne stężenie alkoholu we krwi matki. Stąd dużo groźniejsze dla nienarodzonego jeszcze dziecka jest picie z zamiarem upojenia alkoholowego niż taka sama dawka etanolu spożyta w ciągu kilku dni lub tygodni.

Kobiety pijące alkohol w czasie ciąży, potwierdziły, w pojedynczych przypadkach, że były do tego zachęcane przez lekarza, kogoś z rodziny, koleżankę, kolegę, kogoś znajomego.

 

Nie bądź obojętny. Reaguj.

 

Podziel się swoim zdaniem zostawiając komentarz poniżej.

Agnieszka Skoczylas

Agnieszka Skoczylas - psycholog dziecięcy i mama 3Panien. Propagatorka rodzicielstwa bliskości, chustonoszenia, karmienia piersią i zdrowego stylu życia. Instruktorka masażu Shantala. Doula. Prowadzi poradnię opiekuńczo-wychowawczą. Udziela rodzicom indywidualnych konsultacji w sytuacji pojawienia się wątpliwości opiekuńczo-wychowawczych. W ciągłym biegu i niedospaniu z głową pełną pomysłów.

You May Also Like

Dodaj komentarz

Twój adres email nie zostanie opublikowany.

This site uses Akismet to reduce spam. Learn how your comment data is processed.

Na tej stronie są ciasteczka!
Więcej...